Амритсар

Сүлөөтэ Нэбтэрхэй Толи — Википеэдиһээ
Шууд ошохо: тамаралга, хайха
Амритсар хото
—  хото  —
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ
Хотын үзэмжэ
Энэдхэгэй Пенджаб можо уластахи Амритсар хото
Улас орон  Энэдхэг
Можо улас Пенджаб
Хото Амритсар
Хүн зон 1 183 705 хүн (2011)
Телефоной_код +91 183
Сахим газар cityamritsar.com

Ахмадабад, Хойто Энэдхэгэй Пенджаб можо уластахи хото юм. 1 183 705 ажаһуугшадтай (2011 оной тоололой мэдээ). Түмэр замай уулзабари, шухала худалдаанай ба даабуун үйлэдбэрилгын түб. Нооһоной, хүбэн саарһанай ба торгоной бүдэй, хибэсэй, металл ба яһанай, арһанай эдлэлэй үйлэдбэреэр алдартай. Амритсар хото 1577 ондо Үхэшэгүй (самгардяар अमृत सरस्, amṛta saras) нангин нуурай тойрондо сикх шажанай Рам Дас дүрбэдүгээр багшын байгуулһан байгаад, сикх һүзэгтэдэй гол нангин хото, шажанай ба соёлой түб болобо. Амритсар хотын түбтэ Хармандир-Сахиб (Алтан сүмэ) сидх шажанай гол гурдвара сүмэ байрлана.

XIX зуун хүрэтэр Ранджит Сингхын гүрэнэй мэдэл доро байгаа. 1849 ондо Хоёрдугаар Англи-сикх дайнай үрэ дүндэ Зүүн-Энэдхэгэй хампааниин эзэмдэһэн. Энэдхэгэй үндэһэтэнэй сүлөөлгын тэмсээлэй үедэ (1918—22) Амритсар гол түбүүдэйнь нэгэ болобо. 1919 оной 4 һарын 13-да эндэ колониин захиргаанда эсэргүү митинг болобо. Колониин засаг захиргаанай энэ митингые буудаһаниинь (379 алаһан, 1 100 шархатаһан) «Амритсарай алалга» гэжэ нэрэтэй байна. 1947 ондо Энэдхэгэй хубаалгын үедэ Амритсар энэдхэг-лалын-сикх хюдалгануудай үрэ дүндэ ехээр мүхэһэн байна. 1984 оной 6 һарын 3-6 хоорондо Энэдхэгэй юрэнхы сайд Индира Гандиин зарлигаар, Амритсар хотодо «Хүхэ одон» гэһэн террористуудта эсэргүү операци бэелүүэгдэбэ. Операци амжалтатайгаар дүүргэһэншье һаа, энэдхэг сэрэгүүдэй ба юрын эрхэтэдэй дунда хохидогшо олон байгаа.