Перейти к содержанию

Хүбэн

Сүлөөтэ Нэбтэрхы Толи — Википеэдиһээ
Хүбэн үбһэн

Хүбэн (ᠬᠥᠪᠥᠩ) — сэсэгынь шарабтар, тоор мэтэ хара хүрэн жэмэстэй, унгарилынь сагаан нэгэ наһата сөөг ургамал юм. Хүбэнгэй хонгорcог — хүбэнгэй тоор (хүбэнгэй жэмэс), хүбэнгэй тоһон (хүбэнгэй үрэһөө шахажа абаһан тоһон). Хүбэн үбһэн (ургамал) — улалжтан обогой намаг газар ургадаг олон наһата үбһэн, үрэлхэ үедээ хүбэн мэтэ үһэтэй болоно; хүбэн түрүүтэ.

Нэхэмэлэй үйлэдбэриин гол түүхэй эд ба наранай гэрэл, шииг, дулаан ехэтэй, халуун дулаан уларил бүхы уһажуулалтатай таряална. Дэлхэйн ниитэ 30 үлүү орондо 35 сая/га-да таряалжа 50 оршом хубииень Хитад, АНУ, үлдэһэнииень Энэдхэг, Узбекстан, Пакистан, Бразил, Египет, Перу, Судан уласууд таряална.

Хүбэнгэй таряалгын талмай (FAOSTAT)
га.
Улас 1985 1995 2005
Энэдхэг 7 533 9 035 9 100
АНУ 4 140 6 478 5 586
Хитад 5 140 5 422 5 060
Пакистан 2 364 2 997 3 096
Узбекистан 1 493 1 390
Бразил 3 590 1 191 1 254
Нигери 220 431 630
Турк 660 741 600
Туркменистан 607 600
Мали 146 336 551
Хүбэнгэй таряалга (FAOSTAT)
мянган тонно
Улас 1985 1995 2005
Хитад 4 147 4 768 5 700
АНУ 2 924 3 897 5 164
Энэдхэг 1 484 2 186 2 475
Пакистан 1 217 1 802 2 122
Узбекистан 1 265 1 250
Бразил 943 479 1 196
Турк 518 851 800
Австрали 267 421 578
Греци 168 433 359
Сири 170 216 331
Дэлхэйдэ хүбэнгэй хэрэглэлгэ, мянган тонно
2001−2002 2002−2003 2003−2004 2004−2005* 2005−2006**
Бүгэдэ 20 288 21 184 21 352 23 080 23 650
Хитад 5 700 6 500 7 000 8 100 8 600
Энэдхэг 2 910 2 914 3 000 3 300 3 400
ЕХ*** 2 430 2 399 2 224 2 240 2 200
Пакистан 1 855 2 042 2 100 2 300 2 370
Зүүн Ази, Австрали ба Океани 2 127 2 075 1 885 1 850 1 830
АНУ 1 676 1 583 1 413 1 350 1 280
Бразил 830 760 825 900 900
ТУХН 671 674 686 710 730
Бусад 2 090 2 237 2 218 2 330 2 330
Тайлбари: * — үнэлгэ; ** — таамаглал; *** — Турцитай хамта.